Home| Zoeken | Guestbook| Links| FAQ
Namen
› A - C › D - J › K - P › S - Z
Deze site
› Inleiding › Index » Namen › Begrippen

I. A- C

Hieronder volgen een lijst met de namen van de bekendste Pausen, dictators, puriteinen en boekenhaters die zichzelf gemachtigd zagen, door god of de staat boeken uit de openbaarheid te bannen. Een begrippenlijst is hier te vinden.

Alexander III (1845 - 1894), tsaar van Rusland van 188 1 tot 1894.
Alexander VI (1430 - 1503), paus van 1492 tot 1503. Alexander VI misbruikte zijn macht door familiebelangen te laten prevaleren boven die van de Kerk. Girolamo Savonarola verzette zich tegen het gedrag van de paus en weigerde zich aan zijn gezag te onderwerpen, waarvoor hij in 1498 op de brandstapel terechtkwam.
Andropov, Joeri Vladimirovitsj (1914 - 1984). Na de dood van Brezinev werd Andropov in 1982 secretaris-generaal van de Communistische Partij van de Sovjetunie. In 1983 werd hij tot president gekozen.
Anna Stuart (1665- 1714), koningin van Engeland van 1702 tot 1714.
Baers, Joris (1888- 1975), stichter en directeur van het ASKB van 1922 tot 1955. De priester was tevens hoofdredacteur van Boekengids en redacteur van Lectuur-Repertorium.
Benedictus XIV (1675- 1758), paus van 1740 tot 1758. In 1758 herzag Benedictus XIV, die bekend stond als de 'paus der geleerden', de index. Voltaire vereerde hem, maar nadat Benedictus XIV had vernomen dat Voltaire een kerkhater was, liet hij zijn werk verbieden.
Bonifatius VIII (1 230 - 1303), paus van 1 294 tot 1303. Bonifatius Viii wordt ook wel de laatste middeleeuwse paus genoemd. Hij streefde ernaar de pauselijke machtspositie te herstellen. Dante plaatste hem in La divina commedia wegens geldzucht in de hel.
Botha, Pieter Willem (1916 - minister-president van Zuid-Afrika sinds 1978, president sinds 1984.
Brezjnev, Leonid lijitsj (1906- 1982). Brezinev stelde zich in 1 964 aan het hoofd van het presidium dat Chroesjtsjov tot aftreden dwong. Brezinev werd secretaris-generaal van het Centrale Comit en als zodanig partijleider van de Communistische Partij in de Sovjetunie. Na 1977 werden de functies van partijleider en president door Brezinev gecombineerd.
Chroesjtsjov, Nikita Sergejevitsj (1894- 1971). Na de dood van Stalin in 1953 werd Chroesjtsjov eerste secretaris van het Centrale Comit. In 1956 hield Chroesjtsjov zijn beroemde rede waarin hij de wantoestanden en de terreur in de Sovjetunie onder Stalin aan de orde stelde. Sinds 1958 was hij tevens minister-president, tot hij in 1964 gedwongen werd zijn functies neer te leggen. Onder Chroesitsjovs bewind was er van 1956 tot 1957 een betrekkelijk milde periode voor wat de censuur betrof, die ook wel 'de dooi' wordt genoemd. Zijn memoires werden in 1970 in het Westen gepubliceerd.
Clemens XII (1652~ 1740), paus van 1730 tot 1740. Ciernens Xiii (1 693 - 1769), paus van 1758 tot 1769.
Clemens XIV (1 705 - 1774), paus van 1769 tot 1774.
Cieon (422 v. Chr.), Atheens politicus en leerfabrikant. Tijdens de langdurige Peloponnesische oorlog bestreed hij de voorzichtige politiek van Pericies. Na diens dood trad Cieon naar voren als leider van de volkspartij.

^ top

II. D - J

Franco y Bahamonde, Francisco (1892 - 1975), Spaans dictator van 1939 tot 1975. Na een burgeroorlog van drie jaar kwam Franco in 1939 aan de macht, hoewel hij zich in 1936 al tot staatshoofd had laten uitroepen.
Frans 1 (1494- 1 547). koning van Frankrijk van 1515 tot 1547.
Galtieri, Leopoldo (1926-), president van Argentini van 1981 tot 1982. In 1983 werd hij gearresteerd en veroordeeld tot gevangenisstraf, waarbij hem onder meer het beginnen en verliezen van de Falkland-oorlog ten laste werd gelegd.
Gandhi, Rajiv (1944-), premier van India sinds 1984.
Geerts, Victor (1906- 1960), priester en directeur van het ASKB van 1955 tot 1957.
Gorbatsjov, Michail Sergejevitsj (1931 - ). In 1985 werd Gorbatsjov secretaris-generaal van de Communistische Partij van de Sovjetunie, sinds 1988 is bij tevens president. Hoewel Gorbatsjov een vrijere samenleving voorstaat en 'glasnost' predikt mag bij voorbeeld het werk van Solzienitsyn nog steeds niet in de Sovjetunie verschijnen.
Gregorius XVI (1765- 1846), paus van 1831 tot 1846.
Hitler, Adolf (1889- 1945), Duits nationaal-socialistisch rijkskanselier en Fhrer van 1933 tot 1945.
Husk, Gustav (1913- )Nadat in 1969 in Tsjechoslowakije door militair ingrijpen aan het gematigde bewind van Aiexander Dubtek, bekend als de Praagse Lente, een eind werd gemaakt, werd Husk partijleider. In 1975 werd hij tevens president. In 1987 trad Husk af als partijleider, maar hij zou tot mei 1989 president blijven.
Jakes, Milos (1922 -) In 1987 volgde Jakes Husk op als leider van de Tsjechoslowaakse Communistische Partij.
Joynson-Hicks, Sir William, van 1924 tot 1929 minister van Binnenlandse Zaken van Engeland. Tijdens de periode van zijn ministerschap werd een groot aantal boeken verboden. Zijn puriteinse regime had tot gevolg dat uitgevers en schrijvers voorzichtiger werden met hun publicaties

^ top

III. K - O

Karel X (1757- 1836), koning van Frankrijk van 1824 tot 1830.
Kenyatta, Jomo (ca. 1 893 - 1 978). Na de Keniase onafhankelijkheid in 1963 werd Kenyatta eerste minister, in 1964 president.
Lenin, Vladimir Iljitsj (1870 - 1 924). Lenin was de stichter van de sovjetstaat nadat in 1917 de communistische revolutie een eind aan de macht van de tsaren in Rusland had gemaakt.
Leo XII (1760 - 1829), paus van 1623 tot 1829.
Leo XIII (1810 - 1 903), paus van 1878 tot 1903. Leo XIII werd gezien als de eerste moderne paus. In 1897 schrapte hij vooral oudere werken van de Index, in 1900 voerde hij algemene hervormingen van de kerkelijke boekenwet door die meer pasten bij de toen heersende opvattingen.
Lodewijk XV (1710 - 1774), koning van Frankrijk van 171 5 tot 1774.
Lodewijk XVIII (1 755 - 1824), koning van Frankrijk van 1814 tot 1824.
Louis Phillipe (1773 - 1850), koning van Frankrijk van 1 830 tot 1848. Louis Phillipe werd na de julirevolutie in 1830 koning en kreeg de bijnaam 'burgerkoning'. De poging om een constitutionele monarchie te vestigen mislukte door zijn autocratische houding en zijn handhaving van Guizot als eerste minister werd hem fataal.
Maurits (1567 - 1625), sinds 1618 prins van Oranje. De Staten van Holland en Zeeland stelden hem in 1585 aan als stadhouder. In 1588 werd Maurits benoemd tot admiraal-generaal der Unie en in 1590 benoemden ook de Staten van Utrecht, Gelderland en Overijssel hem tot stadhouder.
Moi, Daniel Torotich Arap (1924 - ), Keniaas politicus. Onder Kenyatta was Moi minister van Binnenlandse Zaken en in 1967 werd hij vice-president en Kenyatta's belangrijkste adviseur. In 1978 volgde hij Kenyatta op.
Mussolini, Benito Amilcare Andrea (1 883 - 1945), Italiaans dictator. Na de Mars naar Rome eisten de Italiaanse fascisten in 1 922 de macht op. Van 1 922 tot 1 943 was Mussoiini de machtigste man van Itali. In 1945 werd hij door communistische partizanen vermoord.
Napoleon 1 Bonaparte ( 1 769 - 182 l), keizer van Frankrijk van 1804 tot 1814/18 1 5. Nadat hij het Tweede Directoire ten val had gebracht werd hij in 1 799 eerste consul. In 1802 werd hij president van de Italiaanse republiek en voor het leven tot consul benoemd. In 1804 kroonde Napoleon zichzelf tot keizer.
Napoleon 111 Bonaparte (1808- 1873), keizer van Frankrijk van 1852 tot 1870. Na de Februarirevolutie in 1848 werd hij gekozen tot president van de Republiek. In 1851 pleegde hij een staatsgreep, herstelde het keizerrijk en benoemde zichzelf in 1852 tot keizer.
Nero Claudius Drusus Germanicus Caesar (37-68), Romeins keizer van 54 tot 68.
Nicolaas 11 (1868- 1918), laatste tsaar van Rusland van 1894 tot 1917.
Ongania, Juan Carlos (1914 - ) president van Argentini van 1966 tot 1970.
Paulus IV (1476 - 1559), paus van 1555 tot 1559. Al voor hij tot paus gekozen werd trad Paulus IV als hoofd van de Romeinse inquisitie streng op tegen ketterij en liet vele boeken verbranden. Als paus probeerde hij zijn strenge idealen door te voeren. Na zijn verkiezing gaf hij de inquisitie opdracht een Index op te stellen, die hoewel hij in 1557 gereed was pas in 1559 werd gepubliceerd. Pern, Juan Domingo (1895 - 1974). In 1946 werd Pern tot president van Argentini gekozen. Nadat hij in 1955 door het leger ten val werd gebracht vluchtte hij naar Spanje. In 1 973 keerde hij naar Argentini terug en werd opnieuw tot president gekozen.
Pinochet, Augusto (1915 - ). In 1973 maakte Pinochet na een bloedige staatsgreep een einde aan het socialistische bewind van Allende in Chili. In 1974 werd Pinochet president.
Pius IV (1499 - 1 565), paus van 1 559 tot 1 565. Onder zijn pausschap kwam een verbeterde en herziene versie uit van de Index van 1 559. Pius IV maakte de inquisitiemaatregelen van de strenge Paulus IV voor een deel ongedaan.
Pius VI (1717 - 1799), paus van 1775 tot 1799.
Pius VII (1740 - 1823), paus van 1800 tot 1823.
Pius IX ( 1792 - 1878), paus van 1 846 tot 1878.
Pius XII (1876 - 1958), paus van 1 939 tot 1958.

^ top

IV. S - Z

Seyss Inquart, Arthur (1892 - 1946). Na de inval van het Duitse leger in Nederland werd Seysslnquart in 1 940 rijkscommissaris en was tot 1 945 in Nederland de hoogste autoriteit. In 1 945 werd hij gearresteerd en een jaar later ter dood veroordeeld.
Soeharto (1921 - ) president van Indonesi vanaf 1968 tot 1998
Soekarno (1901 - 1970). Na de japanse capitulatie in 1945 riep Soekarno de Republiek Indonesi uit en werd de eerste president. Hij zorgde ervoor dat Indonesi in 1949 onafhankelijk werd. In 1965 werd Soekarno gedwongen zijn bevoegdheden af te staan aan generaal Soeharto. In 1967 werd hem het presidentschap ontnomen.
Stalin, Jozef Vissarionovitsj (1 879 - 1953). Na Lenins dood in 1924 wist Stalin de macht in de Sovietunie steeds meer naar zich toe te trekken en werd uiteindelijk partijleider. In de jaren 1934- 1938 hield hij de Grote Zuivering, die aan velen het leven kostte.
Strydom, Johannes Gerhardus (1 893 - 1958), eerste minister van Zuid-Afrika van 1954 tot 1958.
Tsiernenko, Konstantin Oestinovitsj (1911 - 1985), secretaris-generaal van de Communistische Partij in de Sovietunie van 1984 tot 1985.
Ulbricht, Walter (1 893 - 1973). Na de totstandkoming van de Duitse Democratische Republiek in 1949 werd Ulbricht vice-premier en in 1950 eerste partijsecretaris. Van 1960 tot 1971 was hij tevens president.
Verbiest, Gerard C.J.M. (1894-?), directeur van de IDIL van 1937 tot 1964.
Verwoerd, Hendrik Frensch (1901 - 1966). Verwoerd werd in 1950 minister van Naturellen Zaken en was als zodanig verantwoordelijk voor de apartheidspolitiek, die hij voortzette toen hij in 1958 Strydom opvolgde als eerste minister van Zuid-Afrika. In 1966 werd Verwoerd vermoord.
Videla, Gabriel Gonzalez, president van Chili van 1946 tot 1952.
Videla, Jorge Rafael (1925- ) president van Argentini van 1976 tot 1981. In 1984 werd hij gearresteerd en tot levenslang veroordeeld voor het schenden van de mensenrechten.
Vorster, Balthazar Johannes (1915 - 1983). Vorster volgde in 1966 Verwoerd op als eerste minister van Zuid-Afrika. In 1 978 trad hij als premier terug en werd president. In 1979 trad hij af.
Win, Xavier de (1909- 1975), priester en directeur van het ASKB van 1957 tot 1970 en hoofdredacteur van Boekengids.